روابط ترکیه و اسرائیل وارد خطرناک‌ترین مرحله خود در دهه‌های اخیر شده و هر دو طرف اکنون آشکارا از احتمال رویارویی نظامی صحبت می‌کنند. آنچه با تنش‌های دیپلماتیک بر سر غزه آغاز شد، اکنون به یک رقابت استراتژیک گسترده تبدیل شده است.

این تنش‌ها نشان‌دهنده یک تغییر بنیادین در دینامیک قدرت منطقه‌ای است. در حالی که اسرائیل پروژه هژمونیک “اسرائیل بزرگ” را دنبال می‌کند، ترکیه نیز به سرعت در حال مدرن‌سازی نظامی و توسعه صنعت دفاعی بومی خود است و صحنه برای یک برخورد احتمالی آماده می‌شود.

درک تهدید متقابل در هر دو پایتخت به سطح هشداردهنده‌ای رسیده است. کمیته‌های استراتژیک اسرائیل رسماً ترکیه را یک “تهدید استراتژیک” معرفی کرده و خواستار آمادگی برای جنگ احتمالی با آنکارا شده‌اند.

از دیدگاه ترکیه نیز، این تهدید به همان اندازه جدی است. اردوغان، نتانیاهو را “بزرگترین تهدید” برای خاورمیانه خوانده و وزارت خارجه ترکیه، اسرائیل را به دلیل حملاتش به تمامیت ارضی کشورهای منطقه، تهدید اصلی امنیت منطقه معرفی کرده است.

سوریه پس از سقوط رژیم اسد، به میدان اصلی این تقابل تبدیل شده است. دو کشور چشم‌اندازهای کاملاً متضادی برای آینده سوریه دارند و حوزه‌های نفوذ آنها به شکلی خطرناک در حال تلاقی است.

چشم‌انداز ترکیه برای سوریه، ایجاد یک دولت باثبات، متحد، مستقل و عاری از تروریسم است؛ سیاستی که با منافع آمریکا، اروپا و کشورهای حاشیه خلیج فارس همسو است.

در مقابل، استراتژی اسرائیل، حفظ سوریه به عنوان یک “دولت شکست‌خورده”، ضعیف و درگیر جنگ‌های داخلی فرقه‌ای است تا هژمونی منطقه‌ای خود را به چالش نکشد.

اسرائیل برای رسیدن به این هدف، ضمن حملات هوایی گسترده علیه دولت جدید سوریه، آشکارا از اقلیت‌های قومی و فرقه‌ای برای ایجاد خودمختاری حمایت می‌کند.

خطرناک‌ترین طرح از دید آنکارا، ایجاد “کریدور داوود” است؛ مسیری که مناطق دروزی‌نشین جنوب را به مناطق کردنشین شمال شرق سوریه متصل کرده و عملاً نفوذ اسرائیل را تا مرزهای ترکیه گسترش می‌دهد. این طرح برای آنکارا یک خط قرمز امنیتی است.

در پاسخ به این تهدیدات، ترکیه برنامه جامعی را برای تقویت بازدارندگی خود آغاز کرده است. این شامل افزایش تولید موشک، رونمایی از موشک‌های مافوق صوت “تایفون” و بمب‌های سنگرشکن “غزه” است که به طور خاص برای هدف قرار دادن تأسیسات زیرزمینی طراحی شده‌اند.

نگران‌کننده‌تر از همه، ظهور درخواست‌های داخلی در ترکیه برای دستیابی به سلاح هسته‌ای به عنوان یک عامل بازدارنده نهایی در برابر تهدیدات است.

در نهایت، به نظر می‌رسد هر دو طرف در حال آماده شدن برای درگیری هستند. نتانیاهو معتقد است که رویارویی “اجتناب‌ناپذیر” است. این رقابت یک معضل بزرگ برای ایالات متحده به عنوان متحد هر دو کشور ایجاد کرده و واشنگتن را ملزم می‌کند تا برای جلوگیری از یک بحران بزرگ، فشار جدی بر نتانیاهو وارد کند.

  • منبع خبر : نشنال اینترست